Bir Mantar, Bir İmparator ve Sezar

Dünya genelinde bir buçuk milyon mantar türünün bulunduğu ancak sadece altmışdokuzbin türünün tanımlaması yapıldığı bilinmektedir. Türkiye’ye baktığımızda ikinin iki yüz mantar tanımlanmıştır. Yenilebilir mantar türümüz ise üç yüz civarındadır.

Çocukluğumudan beri hep mantara ilgi duymuşumdur. Rahmetli babaannem ve anneannem benim mantar hocalarımdı. Benim mantar öğrenmişliğim kadimden gelen bilgiler ile oluşmuştu. İlginçtir topladığım mantarların içinde uzmanların yenmesini tavsiye etmediği (zehirli) mantarlar varken, diğer yanda ormanda her zaman rast gelmeme rağmen zehirli diye almadığım yenilebilir mantarlar olduğunu zamanla öğrendim. Ama alışkanlık olacak ki hala o mantarları toplamam.

Son zamanlarda basında, sosyal medyada mantarlar üzerinde “o değerli, bu kaliteli, bu enfes, bu çok pahalı” gibi tartışmaları gördükçe o değerli mantarlardan “bizde de var mı?” diye merakım arttı. Ben oldum olası Giresun’un özel bir bölge olduğuna ve hatta Aksu Vadisi’nin özel yaratılmış bir mevki olduğuna inanırım. Aksu vadisinde gezerken yediyüz civarında mevsimlik çiçek, yetmişin üzerinde kelebek ve son merakım olan mantarlar ile ilgili ikiyüzün üzerinde farklı fotoğraf çektim. Bu kadar dolu bir yer var mı başka yerde bilmem.

Bildiğimiz üzere D vitanamini kaynağı güneştir. Ama son yıllarda yapılan araştırmalara göre güneşten sonra en fazla D vitamini mantarlarda bulunmaktadır. Mantarlar da Giresun mutfağı üzerinde önemli bir yer tutmaktaır. Fırında, kızartma, kavurma, sote gibi çeşitli şekillerde mantar tüketilmektedir. Mantar sezonu uzundur Giresun’da. Sahil kesiminde ağaç mantarları ile mart ayında başlayan sezon, Mayıs sonuna kadar ağaçlarda büyüyerek yaylaya çıkar mantar. Çaman, kayın, kavak ve karaağaç kütüklerinde yetişir ki şekilleride, renkleride tatlarıda farklıdır. Ağaç mantarları bitti mi, çayır mantarları başlar. Evelek görülür önce yemyeşil çayırlarda bembeyaz, sıra sıra. Hemen içi kızıl ve cicil mantar eşlik eder onlara. Çayırda biter mantar. Sezon yine sahile döner. Bu sefer orman altı mantarlar çıkar ve yavaş yavaş yaylaya çıkarlar, göç eder gibi. “Ne zaman mı biter Giresun’da mantar? ” derseniz bence hiç bitmez. Neden mi? Kasım ayına kadar doğadan toplanan mantar, kışın da tuzlandığı bidonlarından çıkar yenir ki işte sezon Giresun’da hiç bitmez.

Sözü fazla uzattım gibi ama olsun. Gelelim son merakım olan Roma İmparatoru Sezar tarafından yenilen ve Avrupa’da sadece Sezar yediği için adını ondan alan imparator mantarı Sezara. Dedimya ben Giresun özel bir yerdir diye. Araştıralım dedik eşe dosta haber saldık. Haber yine Aksu Vadisi’nden geldi. Bulduk Sezarı, bizim yörenin yumurta mantarını.

Araştırmak lazım bence Giresun’u her konuda. Daha neler neler çıkar karşımıza. Bu görevde alanda çalışacak akademisyenlere düşüyor sanıyorum.

Kalın sağlıcakla.


DOĞAYEN sitesinden daha fazla şey keşfedin

Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.

Yorum bırakın