Sırgan yağlaşının, gabaklı çorbanın, pancar diblesinin, fırın kurusu fasülye çorbasının lezzet vericisi, aromatik bitkisi. Körmen, Köremen, Yabani soğan. Aslında her yemeğe yakışan bir ot. Sanki biraz soğan, biraz sarımsak tatlı. Yağ tavasında tereyağını erit, üzerine Körmen koy. Biraz kavur. İstediğin yemeğe lezzet kat.

Otlu peynirin baştacıdır. Doğu ve güneydoğuda adı Sirmo olur.

Yaylada anamın şenliğinde, dağlarda karşıma çıkardı. Bugün okulun yanında fındık bahçesinde karşıma çıktı. Şaşırmadım desem yalan olur. Bu kadar düşük rakımda olabileceğini hiç aklıma gelmezdi.

Çocukluğumdan beridir severim kokusunu. Hele yağ tavasında tereyağında kavrulurken eve dağılan kokusu muhteşemdir. Babaannemin ve anneannemin vaz geçilmez yemek katkısıydı. Şimdilerde annemin.

Ben çok Sırgan yağlarında severim. Yazdan kurutursun. Sırgan yağlaşı pişmek üzereyken yağla yakar dökersin üzerine. Of ooof.

Bakalım nasıl bir otmuş bu. A, B grubu, C ve K vitaminleri bakımından zengindir. Demir, potasyum, fosfor, kalsiyum içerirler.

Kan pıhtılaşmasını engellemeye ve kan akışını hızlandırmaya yardımcı olur. Yüksek kan basıncı (tansiyon), kolesterol ve trigliserit seviyelerini düşürerek kalp hastalıklarına karşı koruma sağlar.

Güçlü antiseptik özellikleri sayesinde vücudu mikroplara karşı korur. Allisin içeriğiyle bağışıklığı güçlendirerek soğuk algınlığı ve gribe karşı kalkan oluşturur.

İştah açıcı özelliği vardır ve sindirimi kolaylaştırarak mideyi rahatlatır. Ayrıca kabızlığı önlemede ve bağırsak parazitlerini temizlemede etkilidir.

Kanı temizleme özelliğiyle bilinir ve vücuttaki toksinlerin atılmasına yardımcı olur.

İçerdiği antioksidanlar (özellikle kaempferol ve fenol bileşikleri) sayesinde karsinojenlerle mücadele ederek tümör oluşumunu engelleyebilir.

Üst solunum yolu enfeksiyonlarında, bronşitte ve astım tedavisinde balgam söktürücü olarak destekleyici rol oynar.

İçeriğindeki demir sayesinde kansızlık (anemi) problemi yaşayanlara tavsiye edilir.

Sivilceli ciltlerde temizleyici etkisi vardır; ayrıca suyu böcek ve akrep sokmalarına karşı kovucu veya acı hafifletici olarak kullanılabilir.

Bakalım eskiler ne demiş. Ne değer vermişler. Hayatlarına ne değer katmış. Halk arasında sirmonun kanı tamamen temizlediğine, düzenli tüketildiğinde insanın ömrünü uzattığına ve “ölüm hariç her derde deva” olduğuna dair sarsılmaz bir inanç vardır. Bu tıbbi efsane, bitkinin antik çağlardan beri “doğal antibiyotik” olarak görülmesinden kaynaklanmıştır.

Her zamanki söylemimizi yimeyelim yine.

Nedim.

Ot deyip geçmeyin.